જો તમને લાગે છે કે સ્કૂલની ફીસ દર વર્ષે ખૂબ વધી રહી છે, તો તમે એકલા નથી.
દિલ્હીની સંસ્થા LocalCircles દ્વારા કરાયેલા એક સર્વેમાં ખુલાસો થયો છે કે છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં દેશના ઘણા ખાનગી સ્કૂલોએ સ્કૂલ ફીસમાં 50 થી 80 ટકા સુધીનો વધારો કર્યો છે.
કેવી રીતે થયો સર્વે?
આ સર્વેમાં દેશના 300થી વધુ જિલ્લાઓના લગભગ 85,000 વાલીઓની પ્રતિસાદ લેવામાં આવ્યો હતો.
સર્વે પ્રમાણે, મોટાભાગના ખાનગી શાળાઓ દર વર્ષે 10-15% ફીસમાં વધારો કરે છે.
હજુ પણ, ઘણા સ્કૂલોએ નવી ફીસો જેવી કે બિલ્ડિંગ ફીસ, ટેકનોલોજી ચાર્જ, મેન્ટેનન્સ ફીસ જેવી વસૂલવી શરુ કરી છે, જે પહેલાં લેવાતી નહોતી.
સુવિધા છે? કે માત્ર ખાલી ખર્ચ?
વાલીઓનું કહેવું છે કે ન તો ભણતરની ગુણવત્તામાં ખાસ સુધારો થયો છે, ન તો સ્કૂલની સુવિધાઓમાં.
છતાં પણ દર વર્ષે ફીસ વધુ વધી રહી છે.
સર્વેમાં:
- 42% વાલીઓએ કહ્યું કે ફીસમાં 50%થી વધુ વધારો થયો છે.
- 26% વાલીઓએ કહ્યું કે ફીસ 80% સુધી વધી ગઈ છે.
હવે નવા નાણાં પણ લઈ રહ્યાં છે સ્કૂલો
આ સર્વેમાં આ પણ સામે આવ્યું કે ઘણા સ્કૂલોએ પ્રાઇવેટ ટ્રાન્સપોર્ટ, ડિજિટલ લર્નિંગ જેવા નવા ખર્ચા પણ શરુ કર્યા છે.
કોરોના દરમિયાન ઓનલાઇન ભણતર એક ફરજ બની હતી, પણ ઘણા સ્કૂલોએ તેને કમાણીનું સાધન બનાવી દીધું.
શિક્ષણ = ધંધો?
આ સવાલ હવે ઉઠી રહ્યો છે કે શું શિક્ષણ પણ હવે માત્ર મફતમાં નહીં, પણ ફાયદાની દુકાન બની ગયું છે?
સરકાર દ્વારા કેટલાંક નિયમો બનાવાયા છે, પણ તેનો અમલ ઘણીવાર કાગળ પર જ રહી જાય છે.
ઘણા રાજ્યોએ ફીસ નિયંત્રણ સમિતિ બનાવી છે, પણ તેનું કામ પણ વધારે અસરકારક નથી.
વાલીઓની માગણી
સર્વે મુજબ, વાલીઓ માંગે છે કે રાષ્ટ્રીય સ્તરે એક ઠોસ નીતિ બને, જેથી સ્કૂલની ફીસ પર નિયંત્રણ લાવી શકાય
અને દરેક બાળકને સસ્તી અને સારી ગુણવત્તાની શિક્ષણ સુલભ થાય.
સારાંશ:
ભારતના ખાનગી શાળાઓમાં ફીસ વધારાને કારણે મધ્યમ વર્ગના વાલીઓ પર ભારે આર્થિક બોજો આવી રહ્યો છે. હવે જરૂર છે કે સરકાર કડક અને અસરકારક પગલાં લે.